Global menu

Our global pages

Close

Deel 2 - Het dilemma van de medisch specialist: behoud van ondernemerschap of toch loondienst?

  • Netherlands
  • Health and life sciences

14-11-2014

Deel 2: loondienst

In de vorige blog is kort ingegaan op de gevolgen van de keuze voor het behoud van ondernemerschap. Maar kan de medisch specialist er vanaf 1 januari 2015 ook voor kiezen om in loondienst van het ziekenhuis te treden? En zo ja, wat zijn daar dan de gevolgen van? De hiervoor genoemde vragen zullen in deze tweede blog worden behandeld.

In loondienst treden

De keuze voor loondienst kan tot een flinke financiële achteruitgang en schadepost voor de medisch specialist leiden. Vaak zal een medisch specialist in het verleden immers goodwill hebben betaald. Deze goodwill kan hij echter niet overdragen indien hij in dienst van het ziekenhuis treedt.

Om de optie van loondienst aantrekkelijker te maken, treedt met ingang van 1 januari 2015 de ‘Subsidieregeling overgang integrale tarieven medisch specialistische zorg’ (hierna: ‘Regeling’) in werking. Deze Regeling voorziet in een subsidie die de schade deels compenseert. Een eventuele subsidie bedraagt maximaal EUR 100.000.

Om in aanmerking te komen voor de subsidie, moet de specialist aan een aantal voorwaarden voldoen. Deze voorwaarden zijn opgenomen in de Regeling. Zo dient de medisch specialist bijvoorbeeld:

 

  • geheel 2014 een vrijgevestigde medisch specialist te zijn geweest;
  • in de periode van 1 januari tot en met 30 juni 2015 zijn hoedanigheid van vrijgevestigd medisch specialist te beëindigen;
  • geen enkele vergoeding, in welke vorm dan ook, te ontvangen in verband met de beëindiging van zijn activiteiten als vrijgevestigd medisch specialist. Hij mag zijn onderneming dus niet inruilen tegen een overnamesom of een belang in het ziekenhuis. Hij mag echter wel een vergoeding ontvangen van het ziekenhuis die dient ter (gedeeltelijke) compensatie van de te lijden schade.

 

Maakt deze regeling loondienst nu aantrekkelijker? Waarschijnlijk deels wel, maar over het algemeen zullen medisch specialisten nog steeds worden geconfronteerd met een schadepost. De geleden schade wordt immers slechts voor ten hoogste EUR 100.000 vergoed. Vaak zal de betaalde goodwill een hogere waarde vertegenwoordigen. Voor de overige schade komt het dus aan op de onderhandelingstechnieken van de medisch specialist. Kan hij het ziekenhuis overhalen de resterende schade te compenseren?

Daarnaast zijn ook de fiscale aspecten van het in loondienst treden van groot belang. Tegenover het voordeel van inkomenszekerheid staat het verlies van de fiscale ondernemersvoordelen. Daarnaast zal het ziekenhuis premies werknemersverzekeringen en loonheffing moeten inhouden en afdragen.

Ook worden door de indiensttreding diverse wettelijke bepalingen van toepassing op de relatie tussen het ziekenhuis en de medisch specialist. Zo kan wetgeving over maximaal toelaatbare beloningen een drukkende werking hebben op het salaris van een medisch specialist. Ook zullen het Nederlandse arbeidsrecht, en daarmee ook het ontslagrecht, van toepassing worden op de relatie tussen het ziekenhuis en de medisch specialist. Hierdoor wordt het voor het ziekenhuis bijvoorbeeld lastiger om afscheid te nemen van een slecht functionerende medisch specialist.

Daarnaast gelden de Cao Ziekenhuizen (indien een nieuwe cao wordt overeengekomen), de Arbeidsvoorwaardenregeling Medisch Specialisten (“AMS”) en het Document Medische Specialisten (“DMS”). Hiermee worden bepaalde, veelal voor de medisch specialist gunstige, arbeidsvoorwaarden verplicht opgelegd aan het ziekenhuis als werkgever. Ook zal een verplichte deelname aan het Pensioenfonds Zorg en Welzijn gelden.

Een voordeel voor het ziekenhuis is echter wel dat er met de indiensttreding van de medisch specialist een gezagsrelatie ontstaat. Het ziekenhuis kan aanwijzingen aan de medisch specialist geven. Ook kan zij grotendeels bepalen onder welke (rand)voorwaarden de medisch specialist zijn functie uitoefent. In geval van een niet of slecht functionerende medisch specialist kan het ziekenhuis hem aanspreken en eventueel een verbetertraject opstarten of andere maatregelen proberen te nemen.

Het verdient wel opmerking dat het Nederlandse arbeidsrecht vanaf 2015 aanzienlijk wijzigt. Zo is een werkgever vanaf 1 juli 2015 bijvoorbeeld aan het einde van een dienstverband van minimaal twee jaar in beginsel een ‘transitievergoeding’ aan de medisch specialist verschuldigd.

Conclusie

Voor de verantwoordelijkheid en aansprakelijkheid voor de kwaliteit van het professioneel handelen maakt het geen verschil of sprake is van een medisch specialist in loondienst of een ‘ondernemer’. Echter, de wijzigingen per 1 januari 2015 kunnen voor het overige wel vergaande gevolgen hebben voor zowel de medisch specialisten als de ziekenhuizen. Een goede afweging van alle gevolgen, voordelen en nadelen van beide opties is dan ook van cruciaal belang alvorens wordt overgegaan tot een keuze.