Global menu

Our global pages

Close

Kogo obejmie exit tax? Tak zwany podatek od wyjścia już od 1 stycznia

  • Poland
  • Tax planning and consultancy

04-12-2018

Polska ustawa wprowadza opodatkowanie dochodów z niezrealizowanych zysków kapitałowych w sytuacji zmiany rezydencji podatkowej i transgranicznego przeniesienia składników majątku o rok wcześniej niż wskazuje dyrektywa UE. Exit tax, czyli tzw. podatek od wyjścia, wejdzie w życie już 1 stycznia 2019 roku.

Założenia dyrektywy ATAD

Exit tax jest oparty na założeniach Dyrektywy Rady (UE) 2016/1164 z dnia 12 lipca 2016 r. ustanawiającej przepisy mające na celu przeciwdziałanie praktykom unikania opodatkowania, które mają bezpośredni wpływ na funkcjonowanie rynku wewnętrznego („dyrektywa ATAD”). Jak wskazano w preambule: „Podatki od niezrealizowanych zysków kapitałowych mają na celu zapewnienie, aby w przypadku przeniesienia przez podatnika aktywów lub rezydencji podatkowej poza jurysdykcję podatkową danego państwa, państwo to mogło opodatkować wartość ekonomiczną ewentualnych zysków kapitałowych osiągniętych na jego terytorium, chociaż zyski te nie zostały jeszcze zrealizowane w chwili dokonania zmiany jurysdykcji podatkowej.”

Artykuł 5 dyrektywy ATAD przewiduje sytuacje, w których podatnik podlega podatkowi, oraz kiedy może otrzymać prawo do odroczenia płatności podatku od niezrealizowanych zysków kapitałowych. Jest przewidziany także warunek, kiedy artykuł nie ma zastosowania, a więc w przypadku, gdy aktywa mają powrócić do państwa członkowskiego podmiotu przenoszącego w terminie 12 miesięcy.

W jakich sytuacjach Exit tax może zostać nałożony

Zgodnie z polską regulacją, zarówno w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych, jak i podatku dochodowego od osób fizycznych, opodatkowaniu podatkiem od dochodów z niezrealizowanych zysków podlega przeniesienie składnika majątku poza terytorium Polski, w sytuacji gdy choćby w części Polska traci prawo do opodatkowania dochodów ze zbycia tego składnika majątku, który jednakże nadal pozostaje własnością tego samego podmiotu. Drugą sytuacją jest zmiana rezydencji podatkowej polskiego rezydenta podatkowego, w wyniku której Polska choćby częściowo traci prawo do opodatkowania dochodów ze zbycia składnika majątku będącego własnością podmiotu zmieniającego rezydencję podatkową. Jak wskazują powyższe przepisy, opodatkowaniu ma podlegać hipotetyczny dochód, który mógłby zostać osiągnięty w przypadku zbycia określonych składników majątku.

O ile druga sytuacja dotyczy wyłącznie podatników podlegających w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu, to przeniesienie składnika majątku (a także całości lub części działalności prowadzonej poprzez zakład) może dotyczyć także podatników, którzy nie mają w Polsce siedziby lub zarządu, a podlegają obowiązkowi podatkowemu tylko od dochodów, które tu osiągają.

W zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych exit tax może dotyczyć także składnika niezwiązanego z działalnością gospodarczą osoby zmieniającej rezydencję podatkową. Wówczas opodatkowaniu podlegają składniki majątku stanowiące ogół praw i obowiązków w spółce niebędącej osobą prawną, udziały spółce, akcje i inne papiery wartościowe, pochodne instrumenty finansowe oraz tytuły uczestnictwa w funduszach kapitałowych – „majątek osobisty”. Wartość rynkową składników majątku objętych małżeńską wspólnością majątkową określa się u każdego z małżonków w wysokości połowy tej wartości.

Opodatkowanie

Podstawą opodatkowania jest nadwyżka wartości rynkowej, określana w oparciu o wskazane przepisy, ponad wartość podatkową, a więc wartość, jaka zostałaby przyjęta przez podatnika jako koszt uzyskania przychodów przy potencjalnym odpłatnym zbyciu składnika majątku.

Stawka podatku dla osób prawnych wynosi 19%, a w przypadku osób fizycznych ustanowiono dwie stawki: 3%, gdy nie ustala się wartości podatkowej składnika majątku i 19% w pozostałych przypadkach.

Do obowiązków podatników exit tax będzie należało składanie deklaracji do 7 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstał dochód z niezrealizowanych zysków. W tym samym terminie należy wpłacić podatek. Podkreślenia wymaga, że w przypadku osób fizycznych przepisy wprowadzają próg kwotowy w wysokości 4 mln zł dla wartości aktywów objętych podatkiem od niezrealizowanych zysków. Exit tax nie stosuje się, jeżeli łączna wartość rynkowa przenoszonych składników majątku nie przekracza tej kwoty. Przepisy przewidują wyłączenie opodatkowania podatkiem od dochodów z nierealizowanych zysków w określonych sytuacjach, kiedy przeniesienie składnika majątku poza terytorium Polski nie przekracza 12 miesięcy, oraz zwolnienia. Na wniosek podatnika naczelnik urzędu skarbowego może przychylić się do rozłożenia podatku na raty. Ustawa wprowadza także przepisy dotyczące metody proporcjonalnego odliczenia w zakresie unikania podwójnego opodatkowania.

Kontrowersje wokół exit tax

Exit tax już przed wejściem w życie jest regulacją wzbudzającą kontrowersje. Krajowa Rada Doradców Podatkowych zarzuca jej niezgodność z dyrektywą ATAD, w tym nadmierny poziom opresyjności oraz niejasności przepisów. Dyrektywa ATAD odnosi się do podatników podatku dochodowego od osób prawnych, podczas gdy polska ustawa nakłada exit tax także na osoby fizyczne, także te nieprowadzące działalności gospodarczej.

Dyskusyjne jest także opodatkowanie hipotetycznego dochodu, a więc takiego, który jeszcze nie został zrealizowany. Podatnik zatem musi wygenerować środki finansowe z innych źródeł na ten cel.

Przedstawiciele doktryny zarzucają regulacji również brak precyzji, co może prowadzić do interpretacji przepisów jeszcze mniej korzystnej dla podatnika niż tej wynikającej z intencji ustawodawcy.

For more information contact

< Wstecz

Kontakt dla prasy

Renata Misiewicz
Zespół Public Relations 
+48 22 50 50 719
renata.misiewicz@eversheds-sutherland.pl